ปฏิบัติการไล่ล่างาสีเลือด

 

หลายปีก่อน  หากเราพิมพ์คำว่า

นกเงือก ค้นหาใน Google 

ภาพที่ปรากฏให้เห็นคือ 

ภาพนกทูแคน พอ กับภาพนกเงือก

เป็นการสะท้อนว่า ที่ผ่านมาคนไทยจำนวนมากยังไม่รู้จักนกเงือก 

และอาจจะรู้จักนกทูแคนแห่งทวีปอเมริกาใต้ มากกว่านกเงือกในเมืองไทย

 

นโลกนี้มีนกเงือกหลายสายพันธุ์ถึง  54 ชนิด

ส่วนในประเทศไทยมีนกเงือกให้จดจำกันถึง 13 ชนิด 

นกเงือกในป่าเป็นดัชนีชี้วัดความอุดมสมบูรณ์ของป่า เช่นเดียวกับเสือโคร่ง

นกเงือกและเสือโคร่ง ต่างใช้พื้นที่ป่าหากินเป็นบริเวณกว้างมาก

ตัวหนึ่งบินบนฟ้า อีกตัวหากินบนพื้นดิน

หากป่าใดมีนกเงือก แสดงว่าป่านั้นมีความอุดมสมบูรณ์

นกเงือกยังช่วยกระจายพันธุ์ไม้กว่า 200 ชนิด นกเงือกชอบกินผลไม้สุก

และนำพาเมล็ดไปทิ้งในพื้นที่ต่างๆ

จึงเป็นตัวช่วยปลูกป่า

และปลูกแหล่งอาหา 

สามารถกระจายพันธุ์ไม้ทั่วป่า

แม้ในพื้นที่สูงชันที่มนุษย์

ไม่สามารถปีนป่ายขึ้นไปได้  

 

ในบรรดานกเงือกทั้ง 13 ชนิดในเมืองไทย นกชนหินเป็นนกหายากมากที่สุด และเสี่ยงต่อการสูญพันธุ์

จากการล่านก

อดีตที่ผ่านมา ลูกนกเงือกชนหินเป็นสัตว์เลี้ยงยอดนิยม ของบรรดานักสะสมสัตว์ป่า

ตลาดขายสัตว์ป่ามีราคาสูง

ถึงตัวละ 20,000 บาท  

แต่ภัยคุกคามนกชนหิน

ไม่ได้มีเพียงการจับลูกนกในรังไปขาย ล่าสุดคือการตัดหัวเอาโหนก

 

ชาวมุสลิมทางภาคใต้เรียกนกชนหินว่า บุหรงตอเราะ เป็นนกเงือกขนาดใหญ่โต ประมาณ 120 เซนติเมตร

นกชนหิน มีหน้าตาคล้ายนกดึกดำบรรพ์ นกเงือกเป็นนกโบราณ

ถือกำเนิดมาไม่ต่ำกว่า 50 ล้านปี 

เป็นนกที่พบเห็นได้ยากมาก

ในประเทศพบได้เฉพาะทางภาคใต้ 

และเป็นนกเงือกชนิดเดียวที่มี

โหนกตันคล้ายงาช้างสีแดงคล้ำ 

 

โหนกตันคล้ายงาช้างนี่แหละ

คือสิ่งที่ยั่วยวนให้บรรดานักล่าเข้าป่า เพื่อแสวงหามาแกะสลักคล้ายงาช้าง 

โหนกของนกชนหิน

มีคุณลักษณะเทียบเท่างาช้าง เพราะโหนกที่มีสีเหลืองและแดงจะตันแข็ง 

เรียกว่า งาสีเลือด หรืองาสีแดง

หายากมาก กลายเป็นสัญลักษณ์ความมั่งคั่ง เพราะหัวนกชนหินนั้นหายากยิ่งกว่างาช้าง

มีราคาแพงกว่างาช้างเสียอีก

ถูกนำไปใช้ทำตราประทับ เครื่องตกแต่ง กำไล สร้อย หรือหัวเข็มขัด 

 

ที่ผ่านมา มีรายงานว่า ในป่าเกาะบอร์เนียว ถิ่นอาศัยของนกชนหิน

มีการล่านกชนหินเพื่อเอาหัวมากกว่า 6,000 ตัวต่อปี

จนแทบจะสูญพันธุ์ไปจากเกาะ  

แหล่งรับซื้อสำคัญคือตลาดมืด

ในประเทศจีน และสิงคโปร์

หัวนกชนหินมีราคาสูง

ไม่ต่ำกว่าหัวละ 30,000 บาท 

จากความต้องการเครื่องประดับที่ทำจากงาสีเลือด ของลูกค้าคนจีนที่มีกำลังซื้อสูงมาก และเป็นที่นิยมกันในหมู่นักสะสม

องค์การระหว่างประเทศเพื่อการอนุรักษ์ธรรมชาติ หรือ IUCN ได้ปรับสถานภาพการอนุรักษ์นกชนหิน

จากสัตว์ป่าใกล้ถูกคุกคาม

เป็นสัตว์ป่าใกล้สูญพันธุ์อย่างยิ่ง 

 

อนุสัญญาไซเตสที่ว่าด้วยการค้าพืชป่าและสัตว์ป่าใกล้สูญพันธุ์ก็ให้การคุ้มครองนกชนิดนี้ในขั้นสูงสุด

หมายความว่าห้ามมิให้มีการค้าระหว่างประเทศอย่างเด็ดขาด แต่ตลาดมืดก็ยังคงเฟื่องฟู

 

เมื่อนกชนหินในป่าบอร์เนียว ถิ่นอาศัยสำคัญของนกชนหินถูกล่าจนใกล้หมดป่า

นกชนหินในป่าบูโดใต้สุดของแดนสยามคือเป้าหมายต่อมาของบรรดานักล่า

จนกระทั่ง เมื่อวันที่ 25 กันยายน 2562 ปรีดา เทียนส่งรัศมี หัวหน้าโครงการคุ้มครองนกเงือก (ส่วนภาคใต้) คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล ได้ออกมาพูดถึงความกังวลต่อเหตุการณ์ล่าหัวนกชนหินในพื้นที่ภาคใต้ของไทย

เขาได้โพสต์

ผ่านเฟซบุ๊ก Preeda Budo ระบุว่า  

 

ขณะที่พิมพ์ข้อความอยู่นี้ ผมนอนอยู่ในเปลบนเขาตะโหนด.รือเสาะ ใจสับสนและกังวลเกี่ยวกับข้อมูลที่ได้มาว่า 

ตอนนี้มีพรานจากรือเสาะและยะลากำลังขึ้นเขามาล่าสัตว์ และสัตว์ที่เขามาล่าคือหัวนกชนหิน..

มีตลาดรับซื้ออยู่ในเมืองนรา

เขาให้ราคาถึงหัวละหมื่น 

ชาวบ้านมาบอกว่าสองวันก่อนเขาเจอพรานมาซุ่มยิงนกเงือกที่ต้นไทรสุก..

พบยิงนกชนหินถึง 4 ตัว ใจหายและรู้สึกโกรธจะทำอย่างไรกันดี ?

สิ่งที่เราช่วยกันดูแลรักษากำลังถูกทำลาย และผมก็ไม่สามารถช่วยอะไรได้เลย 

เพียงแค่บันทึกบอกกล่าวและได้ระบายอะไรบ้าง ชาวบ้านที่ให้ข้อมูลเขาก็กลัวเพราะพวกมันมีปืน

 

ชาวบ้านคนหนึ่งบอกว่าผมเคยเตือนเขาแล้วว่าอย่ายิงนกเงือก

เขาอนุรักษ์กัน มันกลับท้ายิงผมอีก

 

แหล่งข่าวในจังหวัดนราธิวาสบอกผู้เขียนว่า พรานที่เข้าไปล่านกชนหิน คืออดีตทหารพรานประมาณ 4-5 คน

ตอนแรกเข้าป่ามาล่าหมูป่า

แต่ตอนนี้ยิงนกชนหินตามใบสั่งของใครบางคนในจังหวัดนราธิวาส

ตัดเอาเฉพาะหัวนกมีโหนกตันสีแดงคล้ายงาช้าง ที่เรียกว่า งาสีเลือด

 

นกเงือกชนหินในไทย คาดว่าจะมีประชากรประมาณ 50 – 80 คู่ 

ในอุทยานแห่งชาติ บูโดสุไหงปาดี น่าจะเหลือไม่เกิน 10 คู่  

ทำให้หลายฝ่ายมีความเป็นห่วงเป็นใยนกชนหินว่าจะสูญพันธุ์ไปในไม่ช้า จึงมีการรณรงค์

สนับสนุนให้นกชนหินเป็นสัตว์สงวนลำดับที่ 20 ของประเทศไทย

เพื่อการป้องกันและคุ้มครองตามกฎหมายจะเคร่งครัดขึ้น

เพราะคงไม่มีใครต้องการหัวนกเงือก  มากกว่านกเงือก

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

.

 

 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: